Morloi Llwydion

Mae 124 000 o forloi llwydion yn nyfroedd y DU (sef tua 39% o holl niferoedd y byd). Amcangyfrifir bod De-Orllewin Cymru yn drigfan i 5,000.

Grey SealGwyddys bod morloi llwydion yn crwydro ledled yr Ardal Gadwraeth Arbennig ac amcangyfrifir bod 66 o loi bach yn cael eu geni ar y traethau bob blwyddyn o fewn yr Ardal Gadwraeth Arbennig.

Ar ben hyn, yn sgîl astudiaeth dagio a wnaed i ddarganfod faint o Fôr Iwerddon a ddefnyddir gan forloi llwydion, cl

ustnodwyd bod defnydd mawr ar un ardal yn rhan ddeheuol Bae Ceredigion, sef tua 40-50km o’r lan.

Credir mai bwydo yn bennaf ar wyniaid y môr, lledod, penwaig a physgod bwyell y mae’r morloi llwydion sydd yng Ngorllewin Cymru.

Beth allwch chi ei wneud i helpu?

Mae morloi yn rheolaidd yn ymlacio ar draethau; mae hyn yn rhan o’u hymddygiad arferol ac mae’n rhoi amser iddynt dreulio eu bwyd a gorffwys. Gallwch chi helpu trwy wneud pob ymdrech i beidio â tharfu arnynt, yn enwedig pan fyddant ar y lan gyda’r rhai ifanc.

Gall morloi ifanc edrych fel pe baent wedi cael eu gadael; ond yn y mwyafrif o achosion, maent yn cael eu gadael ar y traeth tra bod y mamau’n mynd i chwilio am fwyd ac ni ddylid tarfu arnynt. Ni fydd y fam yn dychwelyd at ei morlo ifanc os oes yna bobl ar y traeth, ac mae aflonyddu’n gallu bygwth y cysylltiad rhwng y fam a’r un bach.

Ni ddylid byth cwrso’r morloi bach yn ôl i mewn i’r môr gan fod hyn yn achosi llawer o drallod iddynt ac yn eu hatal rhag gwneud yr hyn sydd angen arnynt ar yr adeg hon – gorffwys a thyfu. Hefyd, mae’r morloi ifanc swci’n nofwyr gwan.

Os ydych yn pryderu am les morlo ac yn credu bod yr anifail yn sâl neu wedi ei anafu, adroddwch amdano i’r RSPCA ar 0300 1234 999.

Yn yr un modd â dolffiniaid Bae Ceredigion, rydym yn gwybod bod morloi yn pysgota, yn magu ac yn cymdeithasu yn yr ardal. Gallwch chi helpu trwy wneud pob ymdrech i beidio tarfu ar eu gweithgareddau, yn enwedig pan fyddant ar y lan gyda’r rhai ifanc.

Yn ystod y tymor geni lloi bach, yn aml, gall morloi ifanc edrych fel pe baent wedi cael eu gadael. Nid yw hyn yn wir fel arfer, oherwydd eu bod yn cael eu gadael ar y traeth pan fydd y mamau yn mynd i chwilio am fwyd, ac ni ddylid tarfu arnynt. Os ydych yn pryderu am les morlo, a fyddech gystal â chysylltu ag RSPCA â’r 08705 555999.

Morloi llwydion 

Disgrifiad: Mae’r morloi gwrywaidd neu’r ‘morloi gwryw’ yn tyfu i fod yn 3m ac maent fel arfer yn dywyllach na’r morloi benywaidd neu’r ‘morloi benyw’ sy’n tyfu i fod yn hyd at 1.7m yn unig. Mae’r lloi bach yn wyn pan gânt eu geni, ond maent yn troi’n fwy llwyd yn ystod yr wythnosau cyntaf. Mae ganddynt gorff llyfn a thrwyn a llygaid mawr.

Ymddygiad: Gellir eu gweld ger ymyl y traeth yn aml wrth iddynt hela a bwydo ond maent hefyd yn mynd allan i’r môr am gyfnodau hir. Bydd morloi yn plymio am oddeutu wyth munud pan fyddant yn chwilio am fwyd, ond pan fyddant yn gorffwys neu’n cysgu, gallant aros ar yr wyneb am hyd at 13 munud.

Deiet: Pysgod, cramenogion a molysgiaid

Atgenhedliad: Mae morloi benywaidd yn esgor ar un llo bach y flwyddyn yn ystod yr hydref ac maent yn eu geni ar y lan ar draethau anghysbell y Bae ac mewn ogofeydd môr.

Niferoedd Lleol: Amcangyfrifir bod 17 o loi bach yn cael eu geni rhwng Ynys Lochtyn a Phenrhyn Ceinewydd bob blwyddyn.